බ්රිතාන්යයේ හරිත බලශක්ති රැකියා ක්ෂේත්රයට නව සැලැස්මක්
බ්රිතාන්ය රජය බලශක්ති ක්ෂේත්රයේ රැකියා සඳහා "Green Growth" ආකෘතියක් හඳුන්වා දෙයි.
බ්රිතාන්යයේ හරිත බලශක්ති රැකියා ක්ෂේත්රයට නව සැලැස්මක්
ස්කොට්ලන්ත කටයුතු පිළිබඳ කමිටුවේ බලශක්ති අංශයේ විමර්ශනයට ප්රතිචාර දක්වමින් එක්සත් රාජධානියේ රජය නව නිල නිවේදනයක් නිකුත් කර තිබෙනවා. මෙමගින් එරට කාර්මික පරිවර්තනය (Industrial Transition) කළමනාකරණය කරන ආකාරය පිළිබඳව තීරණාත්මක වෙනසක් සලකුණු කෙරෙන අතර, පිරිසිදු බලශක්ති ශ්රම බලකාය පුළුල් කිරීම සඳහා වූ උපායමාර්ගික රාමුවක් මෙහි අන්තර්ගතයි.
ඉංජිනේරු සහ බලශක්ති ක්ෂේත්රවල වෘත්තිකයන්ට මෙය ඉතා වැදගත් මාර්ග සිතියමක් (Roadmap) බඳුයි. මින් පෙර පැවති ව්යාපෘති සඳහා වෙන වෙනම මුදල් වෙන් කිරීමේ ක්රමය වෙනුවට, බ්රිතාන්යයේ බලශක්ති ස්ථාවරත්වය තහවුරු කෙරෙන වඩාත් විධිමත් "Green Growth" ආයෝජන ආකෘතියක් වෙත මාරු වීම මෙහි මූලික අරමුණයි.
වෙනස සිදුවන්නේ කෙසේද?
මෙම ප්රතිපත්තිමය වෙනසේ බරපතලකම තේරුම් ගැනීමට නම්, එය ක්රියාත්මක වන ආකාරයේ සිදුවන පෙරළිය දෙස බැලිය යුතුයි.
- පෙර තත්ත්වය: බලශක්ති ක්ෂේත්රයේ ශ්රම බලකාය සංවර්ධනය බොහෝ විට වෙළඳපොළ (Market-led) මත තීරණය වුණා. රජය මැදිහත් වූයේ යම් හිඟයක් ඇති වූ විට පමණයි.
- නව රාමුව: රජයේ නව ප්රතිචාරය මගින් ශ්රම බලකාය පුළුල් කිරීම සඳහා "උපායමාර්ගික කැපවීමක්" පෙන්නුම් කරනවා. විශේෂයෙන්ම Offshore wind (මුහුදු සුළං බලශක්තිය), හයිඩ්රජන් සහ කාබන් රඳවා ගැනීම වැනි අංශවල ඉදිරි වසර ගණනාවකට අවශ්ය නිපුණතා හිඩැස් (Skills gaps) කල්තියා හඳුනාගෙන, ඒවා පිරවීම සඳහා ෆෙඩරල් අරමුදල් පෙළගැස්වීම මින් අදහස් කෙරෙනවා.
මෙහිදී මධ්යම රජයේ මැදිහත්වීමේ සීමාවන් ද පැහැදිලි කර තිබෙනවා. මූල්ය පාලනය සහ සාර්ව උපායමාර්ග (Macro-strategy) වෙස්ට්මිනිස්ටර් රජය සතුව පැවතුණත්, නිපුණතා පුහුණුව සහ ප්රාදේශීය කාර්මික සැලසුම්කරණය ස්කොට්ලන්තය වැනි බලය බෙදා හැරුණු පරිපාලන ඒකක (Devolved administrations) යටතේ ක්රියාත්මක වනු ඇති.
ක්රියාත්මක වන යාන්ත්රණය: "Signal and Support"
මෙම උපායමාර්ගයේ හරය වන්නේ "Signal and Support" නම් යාන්ත්රණයයි.
- ඉල්ලුම දැනුම් දීම: පිරිසිදු බලශක්ති ධාරිතාව සඳහා මධ්යම රජය විසින් අනිවාර්ය ඉලක්ක නියම කරනු ලබනවා (උදාහරණයක් ලෙස සුළං බලශක්ති ගිගාවොට් ප්රමාණය).
- මූල්ය සහාය: මෙම ව්යාපෘති සඳහා අවශ්ය ප්රාග්ධන වියදම් (CapEx) පියවා ගැනීමට ෆෙඩරල් අයවැයෙන් ප්රතිපාදන මුදා හරිනු ලබනවා.
- නිපුණතා ගැළපීම: පුහුණු කිරීම් සඳහා අරමුදල් මධ්යම රජයෙන් ලැබුණත්, විෂය මාලාව සහ පුහුණුව ලබා දීම ප්රාදේශීය ආයතන විසින් සිදු කරනු ඇති. උදාහරණයක් ලෙස උතුරු මුහුදේ ඛනිජ තෙල් සේවකයින් පුනර්ජනනීය බලශක්ති අංශ වෙත යොමු කිරීම වැනි කටයුතු ප්රාදේශීය අවශ්යතා මත තීරණය වනු ඇති.
වෘත්තිකයන්ට සහ සංක්රමණිකයින්ට ඇති බලපෑම
STEM සහ ඉංජිනේරු ක්ෂේත්රවල නියුතු ශ්රී ලාංකික ඩයස්පෝරාවේ වෘත්තිකයන්ට මෙම ප්රතිපත්තිය හරහා එක්සත් රාජධානියේ කාර්මික රැකියා වෙළඳපොළේ ස්ථාවරත්වයක් බලාපොරොත්තු විය හැකියි.
"පිරිසිදු බලශක්ති ශ්රම බලකායක්" සඳහා රජය වී ඇති කැපවීම තුළින් ගම්ය වන්නේ, විශේෂිත ඉංජිනේරුවන් සඳහා වන ආගමන විගමන මාර්ග (Immigration pathways) විවෘතව පවතිනු ඇති බවයි. දේශීය පුහුණුවීම් මගින් පමණක් කෙටි කාලීනව මෙම ඉල්ලුම සපුරාලිය නොහැකි බව රජය වටහාගෙන තිබෙනවා. ඒ අනුව, විදුලි ඉංජිනේරු විද්යාව, ව්යාපෘති කළමනාකරණය සහ පාරිසරික උපදේශක වැනි අංශවල රැකියා සඳහා අඛණ්ඩ ඉල්ලුමක් පවතිනු ඇති අතර, එය ආර්ථික විචල්යතාවලින් ආරක්ෂා වී තිබීමට ඉඩ තිබෙනවා.
අවදානම් සහ අභියෝග
මෙම උපායමාර්ගය පැහැදිලි බවක් ලබා දුන්නත්, එය අවදානම්වලින් තොර නැහැ.
- වගකීම් බෙදී යාමේ ගැටළුව: මෙය විමධ්යගත පාලනයට ගරු කිරීමක් ලෙස ඇතැමුන් දුටුවත්, විචාරකයින් පවසන්නේ මෙය "වගකීම් පරතරයක්" (Responsibility gap) නිර්මාණය කරන බවයි. ඉලක්ක සපුරා නොගතහොත් වෙස්ට්මිනිස්ටර් රජය ප්රාදේශීය ක්රියාත්මක කිරීම්වලට දොස් පැවරිය හැකි අතර, ප්රාදේශීය පාලනයන් ප්රමාණවත් අරමුදල් නොලැබීම ගැන දොස් පැවරිය හැකියි.
- Green Inflation අවදානම: බලශක්ති නිමැවුම වැඩි වීමට පෙර ශ්රම බලකාය වර්ධනය කිරීම සඳහා රජය මුදල් පොම්ප කිරීම නිසා ශ්රමය සහ අමුද්රව්යවල මිල ඉහළ යා හැකියි. මෙය යටිතල පහසුකම් සංවර්ධන පිරිවැය තාවකාලිකව ඉහළ නැංවීමටත්, එම පිරිවැය පාරිභෝගිකයින් වෙත පැටවීමටත් හේතු විය හැකියි.
ගෝලීය තරඟකාරීත්වය
මෙම බ්රිතාන්ය ප්රතිපත්තිය හුදකලාව පවතින්නක් නොව, ගෝලීය ප්රවණතාවකට දක්වන ප්රතිචාරයක්. ඇමරිකාව සහ යුරෝපා සංගමය දැනටමත් පිරිසිදු බලශක්ති සැපයුම් ජාලය අත්පත් කර ගැනීම සඳහා දැවැන්ත සහනාධාර ලබා දෙමින් සිටිනවා. සිය ශ්රම බලකා උපායමාර්ගය විධිමත් කිරීම හරහා එක්සත් රාජධානිය උත්සාහ කරන්නේ, වෙනත් රටවලට සාපේක්ෂව දැඩි මූල්ය සීමා මධ්යයේ වුවද, හරිත කර්මාන්ත සඳහා තමන් තවමත් තරඟකාරී බව ගෝලීය ආයෝජකයින්ට සහ දක්ෂ වෘත්තිකයන්ට පෙන්වා දීමටයි.
මූලාශ්රය (Source): https://www.parliament.uk/business/news/