උතුරු වේල්සයේ විදුලි බල ජාලයට යෝධ ආයෝජනයක් සහ රැකියා රැසක්

උතුරු වේල්සයේ විදුලි බල ජාලයට යෝධ ආයෝජනයක් සහ රැකියා රැසක්

බ්‍රිතාන්‍යයේ බලශක්ති යටිතල පහසුකම් නවීකරණය කිරීමේ අරමුණින් ක්‍රියාත්මක වන "Great Grid Upgrade" ව්‍යාපෘතිය යටතේ උතුරු වේල්සය කේන්ද්‍ර කරගත් තීරණාත්මක පියවරක් ගැනීමට National Grid ආයතනය කටයුතු කර තිබේ. ඒ අනුව උතුරු වේල්සයේ Pentir සහ Trawsfynydd අතර අධිවෝල්ටීයතා සම්ප්‍රේෂණ ජාලය ශක්තිමත් කිරීම සඳහා සැලසුම් අයදුම්පත් හතරක් විධිමත්ව ඉදිරිපත් කර ඇත.

මෙම ව්‍යාපෘතිය 2026 ජනවාරි මාසයේදී සැලසුම් බලධාරීන් විසින් වලංගු කර ඇති අතර, පුනර්ජනනීය බලශක්ති ප්‍රභවයන්ගෙන් ලැබෙන විදුලි ධාරිතාව දරාගැනීම සඳහා වේල්සයේ විදුලි බල ජාලයේ පවතින අවහිරතා මගහරවා ගැනීම මෙහි මූලික අරමුණයි.

ඉංජිනේරුමය පසුබිම: ඉදිවන්නේ මොනවාද?

මෙම "Pentir to Trawsfynydd Reinforcement Project" ව්‍යාපෘතිය හුදෙක් අලුත්වැඩියාවක් පමණක් නොවේ. 1960 ගණන්වලදී ගල් අඟුරු සහ න්‍යෂ්ටික බලාගාරවලින් බලය බෙදා හැරීම සඳහා නිර්මාණය කරන ලද මෙම ජාලය, වර්තමානයේ විසිරී ඇති පුනර්ජනනීය බලශක්තිය (සුළං, සූර්ය සහ වඩදිය බලය) රැස් කර ඉල්ලුම ඇති ප්‍රදේශ වෙත ප්‍රවාහනය කිරීමට හැකි වන පරිදි ධාරිතාව පුළුල් කිරීමක් (Capacity Expansion) සිදු කරයි.

ඉදිරිපත් කර ඇති ප්‍රධාන යෝජනා හතර මෙසේය:

• Pentir උපපොළ (Substation): වැඩිවන විදුලි ධාරිතාව හැසිරවීම සඳහා නව භූගත කේබල් සහ අධිවෝල්ටීයතා උපකරණ ස්ථාපනය කිරීම.
• Glaslyn Estuary Crossing: Wern සහ Minffordd අතර මෝය පතුලෙන් දිවෙන කිලෝමීටර් 5.8ක් දිග පැරණි භූගත කේබල් ප්‍රතිස්ථාපනය කිරීම. පාරිසරික හානිය අවම කිරීම සඳහා මෙහිදී සංකීර්ණ Horizontal Directional Drilling (HDD) තාක්ෂණය භාවිතා කිරීමට නියමිතය.
• Bryncir උපපොළ: වෝල්ටීයතාව පාලනය කිරීම (Voltage stepping) සඳහා Bryncir නගරයට දකුණින් සම්පූර්ණයෙන්ම නව උපපොළක් ඉදි කිරීම.
• Trawsfynydd උපපොළ: නවීන Switchgear තාක්ෂණයට ඉඩ සලසමින් Snowdonia (Eryri) ජාතික වනෝද්‍යානය තුළ පවතින මෙම ස්ථානය ශක්තිමත් කිරීම.

කාලරාමුව: අනුමැතිය ලැබුණහොත්, 2026 ගිම්හානයේදී ඉදිකිරීම් ආරම්භ කිරීමට නියමිත අතර, 2030 වන විට සම්පූර්ණ මෙහෙයුම් කටයුතු ආරම්භ කිරීමට අපේක්ෂා කෙරේ.

උපායමාර්ගික වැදගත්කම සහ රැකියා අවස්ථා

1. පුනර්ජනනීය විභවය මුදා හැරීම අයර්ලන්ත මුහුදේ සුළං බලශක්තිය සහ Wylfa හි ඉදිවීමට නියමිත කුඩා මොඩියුලර් ප්‍රතික්‍රියාකාරක (SMRs) සමඟ උතුරු වේල්සය පිරිසිදු බලශක්ති කේන්ද්‍රස්ථානයක් බවට පත්වෙමින් තිබේ. මෙම ව්‍යාපෘතිය හරහා ජාල තදබදය (Grid congestion) හේතුවෙන් අපතේ යන පුනර්ජනනීය බලශක්තිය කාර්යක්ෂමව ප්‍රවාහනය කිරීමට අවශ්‍ය "ධමනි පුළුල් කිරීමක්" සිදු වේ.

2. ඉංජිනේරු සහ වෘත්තීය අවස්ථා විශේෂයෙන්ම සිවිල් වැඩ (Civil works), භූ තාක්‍ෂණික මිනුම් (Geotechnical surveying) සහ අධිවෝල්ටීයතා විදුලි ස්ථාපනය පිළිබඳ විශේෂඥතාවක් ඇති ඉංජිනේරු වෘත්තිකයන්ට මෙය වසර හතරක පමණ දීර්ඝ කාලීන කොන්ත්‍රාත්තු සඳහා මහඟු අවස්ථාවකි. ජාතික වනෝද්‍යානයක් තුළ සහ මෝය ප්‍රදේශයක් යටින් වැඩ කිරීමට සිදුවන බැවින්, පාරිසරික බලපෑම් අවම කිරීමේ තාක්ෂණයන් පිළිබඳ විශේෂඥ දැනුම මෙහිදී අත්‍යවශ්‍ය වේ.

3. දෘශ්‍ය බලපෑම (Visual Impact) මෙම ව්‍යාපෘතිය Eryri Visual Impact Provision (VIP) ව්‍යාපෘතිය සමඟ සමාන්තරව ක්‍රියාත්මක වේ. VIP ව්‍යාපෘතිය මගින් පරිසරයේ අලංකාරය සඳහා විදුලි රැහැන් කණු ඉවත් කරනු ලබන අතර, මෙම නව ව්‍යාපෘතිය මගින් ධාරිතාව වැඩි කෙරේ. මෙම දෘශ්‍යමය ජයග්‍රහණ ආරක්ෂා කර ගනිමින් නව කාර්මික වැඩිදියුණු කිරීම් සිදු කිරීම National Grid ආයතනයට ඇති ප්‍රධාන අභියෝගයයි.

විවේචනාත්මක දෘෂ්ටිකෝණය

මෙම ව්‍යාපෘතියේ දෙපැත්තක් තිබේ:

• වාසි: මෙය බලශක්ති සුරක්ෂිතතාවයට අත්‍යවශ්‍ය වන අතර උතුරු වේල්සයේ දක්ෂ වෘත්තිකයන් සඳහා රැකියා සිය ගණනක් නිර්මාණය කරයි. එසේම, ජාලය පිරී ඇති විට සුළං බලාගාර ක්‍රියා විරහිත කිරීම සඳහා ගෙවන වන්දි මුදල් (Constraint payments) අඩු කිරීම හරහා දිගුකාලීනව පාරිභෝගික බිල්පත් සඳහා වන පිරිවැය අඩු කර ගත හැක.
• අවාසි: 2026-2030 ඉදිකිරීම් කාලසීමාව තුළ Eryri ජාතික වනෝද්‍යානයේ සංචාරක කර්මාන්තයට සහ රථවාහන ගමනාගමනයට බාධා එල්ල විය හැකිය. මීට අමතරව, මෙම වැඩිදියුණු කිරීම් සඳහා වන පිරිවැය අවසානයේ පාරිභෝගික බලශක්ති බිල්පත් වලට එකතු වීම පිළිබඳවද විවේචන පවතී.

Gwynedd කවුන්සිලය සහ Eryri ජාතික වනෝද්‍යාන අධිකාරියේ තීරණ 2026 මුල් භාගයේදී ලැබීමට නියමිත අතර, එය අනුමත වුවහොත් ප්‍රධාන කොන්ත්‍රාත්කරුවන් තෝරා ගැනීමේ කටයුතු කඩිනම් වනු ඇත.

මූලාශ්‍රය (Source): https://www.constructionbuzz.co.uk/article/628561/national-grid-submits-4-planning-applications-for-network-upgrade-in-north-west-wales