2026 වසරේ එක්සත් රාජධානියේ කවුන්සිල් බදු බිල ඉහළ යන හැටි

2026 වසරේ එක්සත් රාජධානියේ කවුන්සිල් බදු බිල ඉහළ යන හැටි

SiBuzz Strategy Team | January 16, 2026

එක්සත් රාජධානියේ නිවාස, ප්‍රජා සහ පළාත් පාලන අමාත්‍යාංශය (MHCLG) විසින් 2026-27 මූල්‍ය වර්ෂය සඳහා වන නව ව්‍යවස්ථාපිත මාර්ගෝපදේශ නිල වශයෙන් ප්‍රකාශයට පත් කර තිබේ. එළඹෙන අප්‍රේල් මාසයේ සිට ඔබේ ප්‍රාදේශීය කවුන්සිලය බදු අය කරන ආකාරය සහ අඩු ආදායම්ලාභී පවුල් සඳහා ලබා දෙන Council Tax Reduction (CTR) හෙවත් බදු සහන ක්‍රියාත්මක විය යුතු ආකාරය මෙමගින් තීරණය කෙරේ.

විශේෂයෙන්ම වීසා ගාස්තු සහ ඉහළ යන ජීවන වියදම මැද එක්සත් රාජධානියේ දිවි ගෙවන ශ්‍රී ලාංකික ප්‍රජාවට මෙම වෙනස්කම් ඔබේ මාසික අයවැයට දැඩිව බලපෑ හැකිය.

බදු බිල 5% කින් ඉහළට

නව මාර්ගෝපදේශ මගින් පළාත් පාලන ආයතනවලට (Local Councils) තම ආදායම උපරිම කර ගැනීමට අවසර ලබා දී තිබේ. මීට පෙර පැවති සීමාවන් ලිහිල් කරමින්, 2026 අප්‍රේල් සිට ක්‍රියාත්මක වන ප්‍රධාන වෙනස්කම් දෙකක් මෙහිදී හඳුනාගත හැකිය.

• 5% ක බදු වැඩිවීමක්: ප්‍රාදේශීය ජනමත විචාරණයකින් තොරව 4.99% කින් (සාමාන්‍ය බදු සඳහා 2.99% ක් සහ සමාජ සත්කාර සඳහා 2% ක් ලෙස) බදු ඉහළ දැමීමට කවුන්සිලවලට අවසර ලැබේ. සරලව කිවහොත්, ඔබ දැනට ගෙවන සෑම පවුම් 100 කටම අමතරව තවත් පවුම් 5 ක් පමණ ගෙවීමට සිදුවනු ඇත.
• සහන කප්පාදුව: විශ්‍රාමිකයින්ගේ (Pensioner) බදු සහන ජාතික නීති මගින් ආරක්ෂා කර තිබුණද, වැඩ කරන වයසේ පසුවන්නන්ගේ (Working Age) සහන ක්‍රමවල වෙනස්කම් කිරීමට කවුන්සිලවලට බලය පවතී. අයවැය හිඟය පියවා ගැනීම සඳහා, කිසිදු ආදායමක් නොමැති අයට පවා බිලෙන් 20-30% ක "අවම දායකත්වයක්" (Minimum Contribution) ගෙවීමට සිදුවන ක්‍රමවේදයක් හඳුන්වා දීමට ඉඩ ඇත.

ඔබ දැනගත යුතු "Working Age" අවදානම

බොහෝ සංක්‍රමණික පවුල් අයත් වන්නේ මෙම "Working Age" කාණ්ඩයටයි. ඔබේ කවුන්සිල් බදු සහනය මධ්‍යම රජයෙන් සහතික කර නොමැති අතර, එය තීරණය කරනු ලබන්නේ හැරෝ, බ්‍රෙන්ට් හෝ මර්ටන් වැනි ඔබේ ප්‍රාදේශීය කවුන්සිලය විසිනි.

බොහෝ කවුන්සිල දැනට යෝජනා කර ඇත්තේ බදු සහන 'Band D' මට්ටමට සීමා කිරීමටයි. විශාල පවුල් ලෙස ඔබ 'Band E' හෝ 'F' නිවසක ජීවත් වන්නේ නම්, එම අමතර වෙනස සම්පූර්ණයෙන්ම ඔබ අතින් ගෙවීමට සිදුවනු ඇත. එබැවින් ඔබට අර්ධ බදු සහනයක් ලැබෙන්නේ නම් වහාම ඔබේ කවුන්සිලයේ උපදේශන ලියකියවිලි පරීක්ෂා කිරීම වැදගත්ය.

වීසා බලපෑම: NRPF සහ Public Funds

මෙම රජයේ වාර්තාවේ "අවදානමට ලක්විය හැකි කණ්ඩායම්" ගැන සඳහන් වුවද, සංක්‍රමණිකයින්ට ඇති නීතිමය බලපෑම ගැන එහි පැහැදිලිව අනතුරු අඟවා නැත.

Council Tax Reduction (CTR) යනු Public Fund (රාජ්‍ය අරමුදලක්) ලෙස වර්ගීකරණය කර ඇත. ඔබ එක්සත් රාජධානියේ සිටින්නේ Skilled Worker, Student හෝ Spousal Visa වැනි "No Recourse to Public Funds" (NRPF) කොන්දේසිය සහිත වීසා කාණ්ඩයක නම්, කිසිවිටෙකත් මෙම බදු සහනය ඉල්ලා නොසිටින්න. එසේ කිරීමෙන් ඔබේ වීසා කොන්දේසි උල්ලංඝනය වන අතර අනාගතයේදී ස්ථිර පදිංචිය (ILR) ලබා ගැනීමට බාධා ඇති විය හැකිය.

• විශේෂ සටහන: තනි පුද්ගලයින් සඳහා ලබා දෙන 25% වට්ටම (Single Person Discount) රජයේ අරමුදලක් ලෙස නොසැලකෙන බැවින් එය ලබා ගැනීම ආරක්ෂිතය.

බදු වැඩි කරන්නේ ඇයි?

මෙම 5% බදු වැඩිවීම සාධාරණීකරණය කරමින් පළාත් පාලන සංගමය (LGA) පවසන්නේ කවුන්සිල බංකොලොත් වීම වැළැක්වීමට ඇති එකම මාර්ගය මෙය බවයි. ආදායම ප්‍රමාණවත් නොවුණහොත් කවුන්සිලවලට 'Section 114' නිවේදන නිකුත් කිරීමට (එනම් බංකොලොත් භාවය ප්‍රකාශ කිරීමට) සිදුවේ. එවිට පුස්තකාල වැසී යාම, කුණු එකතු කිරීම සීමා වීම සහ ප්‍රජා සේවාවන් ඇනහිටීම වැනි දරුණු ප්‍රතිවිපාක ඇති විය හැකිය.

කෙසේ වෙතත්, මධ්‍යම රජය විසින් සෘජු ප්‍රතිපාදන ලබා දීම අඩු කර, අවශ්‍ය මුදල් ප්‍රාදේශීයව සොයා ගන්නා ලෙස කවුන්සිලවලට බල කිරීමේ (Fiscal Localisation) ප්‍රවණතාවය මෙයට මූලික හේතුවයි.

ඔබ කළ යුත්තේ කුමක්ද?

ඔබේ ප්‍රාදේශීය කවුන්සිලයේ වෙබ් අඩවියට පිවිස "2026-27 Budget Consultation" කොටස පරීක්ෂා කරන්න (මෙය බොහෝ විට පෙබරවාරි මුල දක්වා විවෘතව පවතී). "Working Age" කාණ්ඩය සඳහා යෝජිත අවම ගෙවීම් හෝ සහන කප්පාදු තිබේ නම්, මාර්ගගත ආකෘති පත්‍රය හරහා ඔබේ විරෝධතාව හෝ අදහස් ලියාපදිංචි කිරීමට මෙය අවස්ථාවකි.

මූලාශ්‍රය (Source): https://www.gov.uk/government/collections/provisional-local-government-finance-settlement-2026-2027-to-2028-29