ග්රෑන්ඩ් හයට් විකිණීමේ මූලික ආයෝජක හමුව ජනවාරි 21 දා
කොළඹ ග්රෑන්ඩ් හयात් ව්යාපෘතියේ අයිතිය සතු කැන්විල් හෝල්ඩින්ග්ස් ප්රතිව්යුහගත කිරීමේ තීරණාත්මක පියවරක් ලෙස, ජනවාරි 21 දින විශේෂ ආයෝජක හමුවක් පැවැත්වීමට රජය සූදානම් වේ.
ග්රෑන්ඩ් හයට් විකිණීමේ මූලික ආයෝජක හමුව ජනවාරි 21 දා
ශ්රී ලංකා රජය රාජ්ය ව්යවසාය ප්රතිසංස්කරණ වැඩපිළිවෙල වේගවත් කරමින්, කොළඹ ග්රෑන්ඩ් හයට් (Grand Hyatt) ව්යාපෘතිය සතු කැන්විල් හෝල්ඩින්ග්ස් (Canwill Holdings) සමාගම ප්රතිව්යුහගත කිරීම සඳහා තීරණාත්මක පියවරක් තබා තිබේ. ඒ අනුව, ආයෝජකයින් දැනුවත් කිරීමේ විශේෂ හමුවක් 2026 ජනවාරි 21 වන දින පැවැත්වීමට නියමිත බව මුදල් අමාත්යාංශයේ රාජ්ය ව්යවසාය ප්රතිව්යුහගත කිරීමේ ඒකකය (SRU) නිවේදනය කරයි.
එක්සත් රාජධානිය ඇතුළු විදෙස් රටවල සිටින ආයෝජකයින්ට මෙය ඉතා වැදගත් පණිවුඩයකි. රජය තවදුරටත් අක්රිය වත්කම් නඩත්තු කිරීම වෙනුවට, ඒවා නිම කිරීමට සහ ලාභදායී කිරීමට විදෙස් ප්රාග්ධනය සක්රීයව සොයන බව මෙමගින් තහවුරු වේ. මෙම හමුව විධිමත් ලංසු කැඳවීමට පෙර වෙළෙඳපොළේ උනන්දුව මැන බැලීම සඳහා පවත්වන "Pre-EOI" (මූලික අභිලාෂය පළකිරීමේ) ක්රියාවලියකි.
මූල්ය කාන්දුව නතර කිරීමේ උපාය මාර්ගය
කැන්විල් හෝල්ඩින්ග්ස් යනු හුදෙක් හෝටල් ව්යාපෘතියක් පමණක් නොවේ; එය රාජ්ය ආයෝජනවල එකතුවකි. මෙහි ප්රධාන අයිතිය ශ්රී ලංකා රක්ෂණ සංස්ථාව (SLIC) සතු වන අතර, ලිට්රෝ ගෑස් (Litro Gas) සහ සේවක අර්ථසාධක අරමුදල (EPF) ද මෙහි කොටස්කරුවන් වේ.
මෙම ව්යාපෘතිය සඳහා රජය දැනටමත් කෝටි ගණනක මුදලක් වැය කර ඇත. එම අතිවිශාල ප්රාග්ධනය ආර්ථිකය තුළ සංසරණය නොවී කොන්ක්රීට් ගොඩනැගිල්ලක් තුළ සිරවී පවතී. මෙම ප්රතිව්යුහගත කිරීම හරහා රජය බලාපොරොත්තු වන්නේ ව්යාපෘතිය නිම කිරීමේ බර සහ ඊට අදාළ අවදානම පුද්ගලික අංශයට පැවරීමටයි.
ලොව පුරා නැගී එන ආර්ථිකයන් මේ වන විට අනුගමනය කරන්නේ "Asset Recycling" හෙවත් වත්කම් ප්රතිචක්රීකරණය කිරීමේ ක්රමවේදයයි. එනම්, රජය සතු අඩුවෙන් ක්රියාත්මක වන වත්කම් මුදල් බවට පත් කර, එම මුදලින් ණය පියවීම හෝ වඩාත් ඵලදායී නව ව්යාපෘති සඳහා ආයෝජනය කිරීමයි. ශ්රී ලංකාවට ද මෙය හුදෙක් දේපළ විකිණීමකට වඩා, ණය ප්රතිව්යුහගත කිරීම හමුවේ ශේෂ පත්රය ස්ථාවර කර ගැනීමේ ප්රායෝගික පියවරකි.
Pre-EOI ක්රියාවලිය ක්රියාත්මක වන ආකාරය
මෙම ජනවාරි 21 හමුව වෙළෙඳපොළේ ස්පන්දනය හඳුනා ගැනීමේ අභ්යාසයකි.
- තොරතුරු හුවමාරුව (Discovery): රජය සහ උපදේශකයින් විසින් ව්යාපෘතියේ වත්මන් තත්ත්වය සහ විභවය ගැන ආයෝජකයින්ට පැහැදිලි කරයි.
- ප්රතිචාර ලබා ගැනීම: විධිමත් යෝජනා කැඳවීමට (RFP) පෙර, ආයෝජකයින්ට ඇති ගැටළු (ඉඩම් බදු කොන්දේසි, බදු සහන, ලාභ ආපසු ගෙන යාමේ නීති) ගැන සාකච්ඡා කෙරේ.
- සුදුසුකම් පරීක්ෂාව: මෙමගින් සැබෑ ආයෝජකයින් (Sovereign Wealth Funds, ජාත්යන්තර හෝටල් ජාල) සහ අතරමැදියන් වෙන් කර හඳුනා ගැනේ.
ආයෝජකයින්ගේ අවධානයට සහ අවදානම්
විදෙස් ආයෝජකයින්ට මෙම ගනුදෙනුවේ ආකර්ෂණීය බව රඳා පවතින්නේ සාධක කිහිපයක් මතයි:
- විදේශ විනිමය අවදානම: තමන් උපයන ලාභය ඩොලර් හෝ පවුම්වලින් පහසුවෙන් ආපසු ගෙන යා හැකිද (Repatriation) යන්න ගැන ඔවුන් සහතිකයක් බලාපොරොත්තු වනු ඇත.
- තක්සේරුව සහ Sunk Cost: මෙහිදී මිල තීරණය කිරීමේ ගැටළුවක් පැන නැගිය හැක. රජය මේ සඳහා දැවැන්ත මුදලක් වැය කර තිබුණද (Sunk Cost), වෙළෙඳපොළ වටිනාකම තීරණය වන්නේ හෝටලය මගින් අනාගතයේ උපයන ආදායම මතයි.
- EPF සාධකය: සේවක අර්ථසාධක අරමුදල මෙහි කොටස්කරුවෙකු නිසා, විකුණුම් මිල සෘජුවම රටේ වැඩ කරන ජනතාවගේ විශ්රාමික ඉතුරුම්වලට බලපායි. පොතේ වටිනාකමට (Book Value) වඩා අඩු මිලකට විකිණීමට සිදුවුවහොත් එය අරමුදලට අලාභයක් විය හැක.
බදු ගෙවන ජනතාවට බලපාන්නේ කෙසේද?
මෙය සාමාන්ය ජනතාවට වැදගත් වන්නේ ඇයි? පිළිතුර ඇත්තේ රාජ්ය මූල්ය කළමනාකරණය තුළයි. අඩක් නිම කළ හෝටලයක් නඩත්තු කිරීමට භාණ්ඩාගාරය හෝ රාජ්ය බැංකු වැය කරන සෑම රුපියලක්ම සෞඛ්යය හෝ අධ්යාපනය වැනි අත්යවශ්ය සේවාවන්ගෙන් කපා හැරෙන මුදලකි. මෙය විකුණා දැමීමෙන් එම නාස්තිය නතර වන අතර, සමාජ සුබසාධනය සඳහා රාජ්ය අරමුදල් ඉතිරි කර ගැනීමට හැකි වේ.
ජනවාරි 21 වන දින පැවැත්වෙන මෙම හමුව ආයෝජක විශ්වාසය මනින ලිට්මස් පරීක්ෂණයක් වනු ඇත. ප්රධාන ගෝලීය සමාගම් මේ සඳහා උනන්දුවක් දැක්වුවහොත් එය රජයේ ප්රතිසංස්කරණ වැඩපිළිවෙලට ලැබෙන ජයග්රහණයකි.
මූලාශ්රය (Source): https://economynext.com/sri-lanka-to-meet-investors-ahead-of-canwill-holdings-sale-257483/