ChatGPT Health එයි: ඔබේ වෛද්‍ය වාර්තා දැන් කෙලින්ම AI වෙතට

ChatGPT Health එයි: ඔබේ වෛද්‍ය වාර්තා දැන් කෙලින්ම AI වෙතට

OpenAI සමාගම විසින් "ChatGPT Health" නමින් නවතම අතුරු මුහුණතක් (Interface) ජනවාරි 8 වනදා නිල වශයෙන් හඳුන්වා දෙනු ලැබුවා. මෙය හුදෙක් Chatbot එකක් තවත් යාවත්කාලීන කිරීමක් නොව, ඔබේ පෞද්ගලික වෛද්‍ය වාර්තා (Medical Records), ස්මාර්ට් ඔරලෝසු දත්ත (Wearable Data) සහ Wellness Apps ඍජුවම ChatGPT පරිසර පද්ධතියට ඒකාබද්ධ කරන දැවැන්ත පිම්මක් ලෙස හැඳින්විය හැකියි. b.well Connected Health සමඟ එක්ව ගනු ලැබූ මෙම පියවර හරහා විසිරී ඇති ඉලෙක්ට්‍රොනික වෛද්‍ය වාර්තා (EMRs) සහ රෝගියා අතර ඇති පරතරය නැති කිරීම OpenAI හි මූලික අරමුණයි.

විශේෂයෙන් එක්සත් රාජධානියේ (UK) සෞඛ්‍ය අංශයේ (NHS), තාක්ෂණික ක්ෂේත්‍රයේ සහ Data අංශවල නිරතව සිටින ශ්‍රී ලාංකික වෘත්තිකයන්ට මෙය ඉතා තීරණාත්මක සංධිස්ථානයක්. මන්ද, මෙය අප වෛද්‍ය දත්ත හසුරුවන ආකාරය සහ ආරක්ෂා කරන ආකාරය මුළුමනින්ම වෙනස් කරන බැවිනි.

Text සිට Telemetry වෙත: මූලික වෙනස

මෙම නව පහසුකම හරහා ඇමරිකානු පරිශීලකයින්ට තම Lab Reports Upload කිරීමටත්, Apple Health දත්ත සම්බන්ධ කිරීමටත්, EMR පද්ධති සමඟ Sync කිරීමටත් අවස්ථාව ලැබෙනවා. AI තාක්ෂණය මෙම දත්ත විශ්ලේෂණය කරන්නේ මෙලෙසයි:

• Diagnostics සරල කිරීම: සංකීර්ණ රුධිර පරීක්ෂණ හෝ Radiology වාර්තා සාමාන්‍ය මිනිසුන්ට තේරුම් ගත හැකි සරල ඉංග්‍රීසි භාෂාවට පරිවර්තනය කිරීම.
• Pre-Clinical Prep: වෛද්‍ය හමුවීම්වලට පෙර වෛද්‍යවරයාට රෝගියා ගැන සාරාංශයක් ලබා දීම (මෙය පරිපාලන කාලය අඩු කරනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ).
• Wellness Correlation: MyFitnessPal වැනි Apps හරහා ලැබෙන දෛනික ක්‍රියාකාරකම් දත්ත සහ වෛද්‍ය ඉතිහාසය එකිනෙක සැසඳීම.

වෘත්තීය ජීවිතයට බලපාන අවස්ථා (Strategic Opportunities)

එක්සත් රාජධානියේ සිටින අපේ ප්‍රජාවට මෙම වෙනස හරහා විශේෂිත අවස්ථා කිහිපයක් නිර්මාණය වෙමින් පවතිනවා:

• Health-Tech Integration: පැරණි NHS පද්ධති (Legacy Systems) සහ නව AI APIs අතර සම්බන්ධතා ගොඩනැගිය හැකි ඉංජිනේරුවන්ට ඉහළ ඉල්ලුමක් ඇති වනු ඇත. විශේෂයෙන් HL7/FHIR standards (Healthcare data exchange protocols) පිළිබඳ අත්දැකීම් ඇති ශ්‍රී ලාංකික මෘදුකාංග ඉංජිනේරුවන්ට මෙය High-value niche එකක් බවට පත්වෙමින් තිබෙනවා.
• සායනික කාර්යක්ෂමතාව (Clinical Efficiency): වෛද්‍යවරුන් සහ හෙදියන් සඳහා මෙය "Data-entry burden" එක අඩු කරන මෙවලමක්. රෝගියාගේ අතීතය සෙවීමට විනාඩි 15ක් වැය කරනවා වෙනුවට, AI මගින් සකස් කළ සාරාංශයක් බැලීමෙන් NHS කාර්ය මණ්ඩලයට පරිපාලන වැඩ වෙනුවට තීරණ ගැනීමේ (Decision making) ක්‍රියාවලියට වැඩි අවධානයක් යොමු කළ හැකියි.

ස්වයංක්‍රීයකරණයේ අවදානම: රැකියා අහිමි වන්නෙ කාටද?

කාර්යක්ෂමතාව ගැන කතා කළත්, "Livelihood Protection" කෝණයෙන් බලන විට මෙහි අවදානම්ද පවතී:

• Junior Analysis Roles: මූලික මට්ටමේ Medical Transcription, Coding සහ මූලික රක්ෂණ දත්ත ඇතුළත් කිරීමේ (Data entry) රැකියා මෙමගින් ස්වයංක්‍රීය වීමේ විශාල තර්ජනයක් තිබෙනවා.
• "Shadow Doctor" ගැටලුව: AI මගින් ලබා දෙන අර්ථකථන මත පදනම්ව, රෝගීන් තමන්ට වැළඳී ඇති රෝගය ගැන වැරදි නිගමනවලට එළඹිය හැකියි. මෙය GPs ලාට අමතර හිසරදයක් (Cognitive load) විය හැකි අතර, ප්‍රතිකාර කිරීමට පෙර රෝගියාගේ වැරදි මත ඉවත් කිරීමට වෛද්‍යවරයාට සිදුවීම ගැටුම්කාරී තත්වයන් ඇති කළ හැකියි.

Privacy Paradox: දත්ත ආරක්ෂාව සහ තනි ලක්ෂ්‍යයක අවදානම

OpenAI පවසන්නේ මෙම සෞඛ්‍ය දත්ත Model Training සඳහා යොදා නොගන්නා බවයි. නමුත් මෙහි බරපතල ප්‍රති-තර්කයක් තිබෙනවා. සෞඛ්‍ය, මූල්‍ය සහ හැසිරීම් රටා දත්ත සියල්ල එකම ඇමරිකානු සමාගමක් යටතට පත්වීම හරහා "Single point of failure" එකක් නිර්මාණය වෙයි. යම් හෙයකින් දත්ත කඩවීමක් (Data Breach) සිදුවුවහොත්, එය හුදෙක් Email එකක් මාරු කළා වැනි සරල දෙයක් නොවනු ඇත. ජානමය සහ සෞඛ්‍ය ඉතිහාසය වැනි වෙනස් කළ නොහැකි දත්ත අන්සතු වීම ඉතා බරපතල තත්වයකි.

එමෙන්ම, රක්ෂණ සමාගම් මෙම "Wellness Data" ලබා ගැනීමට උත්සාහ කළහොත් කුමක් සිදුවෙයිද? ඔබ අධික සීනි සහිත ආහාර මිලදී ගන්නා බව AI හරහා හඳුනාගතහොත්, ඔබේ සෞඛ්‍ය රක්ෂණ වාරිකය (Premium) ඉහළ යා හැකිද? මෙය මෙම හඳුන්වාදීමේදී සාකච්ඡා නොකළ "නිහඬ අවදානමකි" (Silent Risk).

UK/EU සන්දර්භය සහ නීතිමය යථාර්ථය

වැදගත්ම කරුණ නම්, මෙම පහසුකම දැනට එක්සත් රාජධානිය (UK) සහ යුරෝපය තුළ ක්‍රියාත්මක නොවීමයි. GDPR සහ දැඩි ඩිජිටල් රහස්‍යතා නීති නිසා වෛද්‍ය වාර්තා සෘජුවම ඒකාබද්ධ කිරීම මෙහි තහනම් කර තිබෙනවා.

මෙයින් අදහස් වන්නේ ඇමරිකාව මෙය අත්හදා බලන අතරතුර UK වෙළඳපොළ යම් ප්‍රමාදයකට ලක්වන බවයි. මෙම "Regulatory Wall" එක පෞද්ගලිකත්වය ආරක්ෂා කළත්, දේශීය නවෝත්පාදන (Innovation) ප්‍රමාද කළ හැකියි. කෙසේ වෙතත්, ඇමරිකානු දැවැන්තයින් නීතිමය බාධක ජයගැනීමට පෙර "GDPR-compliant" විකල්ප ගොඩනැගීමට UK හි සිටින Tech සමාගම්වලට මෙය කදිම අවස්ථාවක්.

Strategic Takeaway: මෙය හුදෙක් මෘදුකාංග යාවත්කාලීන කිරීමක් නොව, සෞඛ්‍ය දත්ත මූල්‍යකරණයට ලක් කිරීමකි (Financialization). අනාගතයේදී "Raw Intelligence" වලට වඩා "විශ්වාසය" (Trust) ප්‍රධාන මුදල් ඒකකය බවට පත්වන බැවින්, වෘත්තිකයන් Data Governance සහ Clinical Verification වැනි භූමිකාවන් වෙත යොමු වීම කාලෝචිතයි.

මූලාශ්‍රය (Source): https://www.theverge.com/2026/1/7/openai-launches-chatgpt-health-connect-medical-records