2026 ඉන්දියා-බ්රිතාන්ය වෙළඳ ගිවිසුම: 13.8% ක NI වාසිය ඉන්දියාවට
බ්රිතාන්ය හා ඉන්දියාව අතර අත්සන් කිරීමට නියමිත නව වෙළඳ ගිවිසුම මගින් ශ්රී ලාංකික වෘත්තිකයන්ට එල්ල විය හැකි "13.8% ක අභියෝගය" සහ බ්රිතාන්යයේ ජීවන වියදමට එය බලපාන ආකාරය ගැන දැනගන්න.
2026 වසරේ මුල් භාගයේදී අත්සන් කිරීමට නියමිත ඉන්දියා-බ්රිතාන්ය වෙළඳ ගිවිසුම (FTA) රාජ්ය තාන්ත්රික ජයග්රහණයක් ලෙස මාධ්ය සිරස්තලවලට නැගුනත්, බ්රිතාන්යයේ වෙසෙන දකුණු ආසියානු ප්රජාවට—විශේෂයෙන්ම ශ්රී ලාංකික වෘත්තිකයන්ට—මෙහි සැබෑ කතාව සැඟවී ඇත්තේ ගිවිසුමේ සියුම් කොන්දේසි (Fine print) තුළයි. මෙය හුදෙක් විස්කි හෝ මෝටර් රථ සඳහා තීරුබදු අඩු කිරීමක් පමණක් නොවේ; එය IT වෘත්තිකයන් සඳහා වන බ්රිතාන්ය ශ්රම වෙළඳපොළේ ගතිකත්වයන් මූලික වශයෙන් වෙනස් කරන අතර, ලන්ඩන් සහ අග්නිදිග එංගලන්තයේ (South East) සංක්රමණිකයන්ගේ "Cost of Living" ගණනය කිරීම් නව මාවතකට යොමු කරනු ඇත.
මෙය හුදෙක් වෙළඳ ගිවිසුමක් නොව, දකුණු ආසියානු කුසලතා සඳහා 'ස්ථර දෙකක' (Two-tier) ක්රමවේදයක් නිර්මාණය කරන සංක්රමණ පූර්වාදර්ශයකි. මෙම සාර්ව ආර්ථික සිදුවීම ඔබේ පෞද්ගලික ජීවනෝපායට බලපාන ආකාරය පිළිබඳ උපායමාර්ගික විග්රහය පහත දැක්වේ.
ගිවිසුමේ හරය: ශ්රම හුවමාරුව සහ සමාජ ආරක්ෂණය
මෙම ගිවිසුමේ ප්රධානම "තුරුම්පු" දෙක වන්නේ:
- විධිමත් වීසා මාර්ග (Streamlined Visa Pathways): "Mode 4" සේවා සැපයුම් කැපවීම හරහා IT වෘත්තිකයන්ගේ සංචලනය පහසු කරනු ඇත. බොහෝ දුරට, දැනට සාමාන්ය Skilled Worker වීසා සඳහා අවශ්ය වන දැඩි ශ්රම වෙළඳපොළ පරීක්ෂණ (Labor market testing) ඉවත් කිරීමට ඉඩ ඇත.
- සමාජ ආරක්ෂණ එකඟතාව (Social Security Totalization): මෙය සැබෑ වෙනසක් ඇති කරන සාධකයයි. මේ හරහා කෙටි කාලීන පැවරුම් (බොහෝ විට වසර 3ක් දක්වා) මත පැමිණෙන ඉන්දියානු වෘත්තිකයන්ට බ්රිතාන්ය National Insurance (NI) ගෙවීමෙන් නිදහස් වීමට අවස්ථාව ලැබේ. (ඔවුන් ඉන්දියාවේ EPF අරමුදලට දිගටම දායකත්වය ලබා දෙන්නේ නම්).
"මුදල් පසුම්බියට" දැනෙන බලපෑම
1. "13.8% හි පරතරය": ශ්රී ලාංකික කොන්ත්රාත්කරුවන්ට ඇති අවදානම
ඔබ බ්රිතාන්යයේ සේවය කරන ශ්රී ලාංකික IT කොන්ත්රාත්කරුවෙකු හෝ Skilled Worker කෙනෙකු නම්, මෙම ගිවිසුම සෘජු තරඟකාරී තර්ජනයක් ගෙන එයි.
- ගණිතමය පදනම: දැනට, බ්රිතාන්ය සේවා යෝජකයන් වැටුපට අමතරව 13.8% ක Employer National Insurance මුදලක් රජයට ගෙවිය යුතුය. නව ගිවිසුම යටතේ, කෙටි කාලීන ඉන්දියානු ඉංජිනේරුවෙකු බඳවා ගැනීමේදී මෙම NI වියදම මඟ හැරීමට සේවා යෝජකයාට නීත්යානුකූලව හැකි වේ.
- අවදානම: වැටුප් සාකච්ඡා කිරීමටත් පෙරම, සමාන කුසලතා ඇති ශ්රී ලාංකිකයෙකුට වඩා ඉන්දියානු ජාතිකයෙකු බඳවා ගැනීම සේවා යෝජකයෙකුට 14% කින් පමණ ලාභදායී වේ.
- උපායමාර්ගික උපදෙස: ශ්රී ලාංකික වෘත්තිකයන් තම වටිනාකම ඔප්පු කිරීමේදී හුදෙක් "තාක්ෂණික හැකියාව" (Technical parity) මත පමණක් රඳා නොසිට "දිගුකාලීන ස්ථාවරත්වය" පෙරට ගත යුතුය. ඉන්දියානු බදු සහනය ලැබෙන්නේ තාවකාලික සේවකයන්ට පමණි. එබැවින් ඔබේ Indefinite Leave to Remain (ILR) තත්ත්වය හෝ දිගුකාලීන කැපවීම අවධාරණය කිරීම හරහා, සේවා යෝජකයාට ඇති "Churn Risk" (සේවකයා අහිමි වීමේ අවදානම) අඩු කර, බදු වාසිය අභිබවා යා හැක.
2. දේපල වෙළඳාම්: ටෙක් නගරවල කුලී පීඩනය (Rental Squeeze)
ඉහළ ආදායම් ලබන කෙටි කාලීන සේවකයන්ගේ පැමිණීම, ඓතිහාසිකව විශේෂිත ප්රදේශවල කුලී ඉල්ලුම ඉහළ නංවයි.
- ඉලක්කගත කලාප: දකුණු ආසියානු යටිතල පහසුකම් සහ තාක්ෂණික සම්බන්ධතා බහුල Hounslow, Harrow, Reading, Slough සහ Canary Wharf වැනි ප්රදේශවල කුලී මිල ගණන් සීඝ්රයෙන් ඉහළ යා හැක.
- Mortgage අනුපාත: අපනයන ඉහළ යාම නිසා දීර්ඝකාලීනව පවුම (GBP) ශක්තිමත් විය හැකි වුවද, ක්ෂණික ප්රාග්ධන ගලා ඒම දේපල මිල ගණන් ඉහළ මට්ටමක පවත්වා ගනී. ඔබ 2026 දී නිවසක් මිලදී ගැනීමට සැලසුම් කරන්නේ නම්, කලින්ම පොලී අනුපාත (Rates) ස්ථාවර කරගැනීම හෝ ඉහත සඳහන් "Hot Zones" වලට පිටතින් ඇති ප්රදේශ ("Commuter belt") කෙරෙහි අවධානය යොමු කිරීම වැදගත්ය.
3. විනිමය අනුපාත සහ ප්රේෂණ (GBP vs LKR)
වෙළඳ ගිවිසුම් සාමාන්යයෙන් ආර්ථික විශ්වාසය ගොඩනගන බැවින් පවුම (GBP) ශක්තිමත් වේ.
- වාසිය: ශ්රී ලංකාවට මුදල් යවන අයට, ස්ථාවර LKR අගයකට සාපේක්ෂව ශක්තිමත් GBP අගයක් ලැබීම හරහා ඔබේ ප්රේෂණ බලය (Remittance power) වැඩි වේ.
- අවාසිය: ඉන්දියානු සේවා අපනයන ඉහළ යාමෙන් ඉන්දියානු රුපියල (INR) කලාපීය මුදල්වලට සාපේක්ෂව ශක්තිමත් විය හැක. LKR අගය බොහෝ විට දකුණු ආසියානු ආර්ථික ප්රවණතා සමඟ බැඳී ඇති බැවින්, යම් විචල්යතාවයක් බලාපොරොත්තු විය හැක.
නොකියන කතා සහ ප්රති-තර්ක
නිවැරදි දැක්මක් ලබා ගැනීමට නම්, නිල මාධ්ය නිවේදනවල සඳහන් නොවන කරුණු දෙසද බැලිය යුතුය.
"Brain Circulation" සංකල්පය
- වාසිය: මෙය "බුද්ධි ගලනයක්" (Brain drain) නොව, ගෝලීය කුසලතා සමඟ සේවකයන් නැවත ඉන්දියාවට පැමිණෙන "Brain Circulation" ක්රියාවලියක් බව යෝජකයෝ පවසති.
- අවදානම (යටිතල පහසුකම්): මෙය එක්තරා අතකින් බ්රිතාන්ය යටිතල පහසුකම්වලට බරකි. සංක්රමණික ශ්රම බලකාය අඩු බදු මුදලක් (NI නොගෙවයි) ගෙවුවද, පොදු පහසුකම් (ප්රවාහන, මාර්ග, පොලිසිය) භාවිතා කරයි. මෙම පරතරය පියවා ගැනීමට සෙසු පදිංචිකරුවන්ගේ; එනම් ඔබගේ බදු බර වක්රව වැඩි වීමේ අවදානමක් පවතී.
ශ්රී ලංකාවට ඇතිවන බලපෑම මෙම ගිවිසුම ශ්රී ලංකාව රාජ්ය තාන්ත්රිකව අසීරු තැනකට පත් කරයි. ඉන්දියාවට විශේෂ වරප්රසාද ලැබෙන විට, ශ්රී ලාංකික කුසලතා "සෙසු ලෝකය" (Rest of World) කාණ්ඩයේම පවතිනු ඇත. ශ්රී ලාංකික වෘත්තිකයන් සඳහා සමාන මට්ටමේ "Totalization Agreement" එකක් ලබා ගැනීමට රාජ්ය තාන්ත්රික පීඩනයක් ඇති වනු ඇත.
ඉදිරි පියවර: ඔබේ ජීවනෝපාය ආරක්ෂා කරගැනීම
2026 පළමු භාගය (H1) ඉලක්ක කර ඇති මෙම කාලරාමුව ඔබට සූදානම් වීමට මාස 6ක පමණ කාලයක් ලබා දෙයි.
- රැකියා සොයන්නන්ට: තාවකාලික සේවකයන්ට පහසුවෙන් ලබාගත නොහැකි, දේශීය දැනුම (Local knowledge) හෝ ආරක්ෂක නිෂ්කාශන (Security clearance) අවශ්ය වන ක්ෂේත්ර වෙත යොමු වන්න.
- නිවාස හිමියන්ට: ඔබ බටහිර ලන්ඩනයේ කුලී දේපල හිමියෙක් නම්, ආදායම ඉහළ යා හැක. ඔබ කුලියට සිටින්නේ නම්, දැඩි තරඟකාරීත්වයකට සූදානම් වන්න.
ඔබට ගත හැකි ඊළඟ පියවර: ඔබ IT ක්ෂේත්රයේ නියුතු අයෙක් නම්, ඔබේ වර්තමාන කොන්ත්රාත්තුව සමාලෝචනය කර, මෙම ගිවිසුම ක්රියාත්මක වීමට පෙර ඔබේ වීසා තත්ත්වය හෝ ILR සැලසුම් ශක්තිමත් කරගැනීමට පියවර ගන්න.