ගෝලීය අභියෝග මැද ශ්‍රී ලංකාවේ ඇඟලුම් ක්ෂේත්‍රය 5.4% ක අපනයන වර්ධනයක් වාර්තා කරයි

ගෝලීය අභියෝග මැද ශ්‍රී ලංකාවේ ඇඟලුම් ක්ෂේත්‍රය 5.4% ක අපනයන වර්ධනයක් වාර්තා කරයි

සටහන: SiBuzz හි Senior Strategic Desk මගින්

ශ්‍රී ලංකාවේ ඇඟලුම් කර්මාන්තය පිළිබඳව පුවත් සිරස්තලවල පළවන දත්ත ඉතා යහපත් මට්ටමක පවතින බව බැලූ බැල්මට පෙනී යනවා. 2025 වසරේ මුල් මාස 11 තුළ පමණක් මෙම ක්ෂේත්‍රය 5.42% ක වර්ධනයක් වාර්තා කරමින් ඇමරිකානු ඩොලර් බිලියන 4.57 ක ආදායමක් උපයා ගැනීමට සමත්ව තිබෙනවා. ගෝලීය ඉල්ලුම පහත වැටීම සහ භූ-දේශපාලනික ගැටුම් බහුල වූ වසරක, Joint Apparel Association Forum (JAAF) විසින් මෙය හඳුන්වන්නේ කර්මාන්තයේ පවතින "ව්‍යුහාත්මක ඔරොත්තු දීමේ හැකියාව" (Structural Resilience) පිළිබිඹු කරන අවස්ථාවක් ලෙසයි.

කෙසේ වෙතත්, එක්සත් රාජධානියේ සිටින අපගේ ප්‍රජාවට සහ ආර්ථික නිරීක්ෂකයින්ට මෙම දත්ත දෙස ගැඹුරින් බැලීම අතිශයින් වැදගත්. මෙය සැබවින්ම තිරසාර වර්ධනයක්ද? නැතහොත් මීළඟ ආර්ථික පීඩනයට පෙර ලැබුණු තාවකාලික සහනයක් පමණක්ද?

ජයග්‍රහණයේ සැඟවුණු පැතිකඩ

සමස්තයක් ලෙස 5.4% ක වර්ධනයක් පෙන්නුම් කළත්, එම වර්ධනය ගොඩනැගී ඇති ආකාරය දෙස බලන විට වෙළෙඳපොළේ වෙනස් වන ස්වභාවය පැහැදිලිව දැකගත හැකියි.

මෙම සාර්ථකත්වයේ වැඩි ගෞරවයක් හිමිවන්නේ යුරෝපා සංගමයටයි (එක්සත් රාජධානිය හැර). එහි අපනයන වර්ධනය 13% ඉක්මවා ගොස් තිබෙනවා. බංග්ලාදේශය වැනි මහා පරිමාණ තරඟකරුවන්ට අභියෝග කරමින්, ඉහළ ප්‍රමිතියකින් යුත් "Green Manufacturing" වෙත ශ්‍රී ලංකාව යොමුවීම මෙමගින් තහවුරු කෙරෙනවා.

නමුත් එක්සත් රාජධානියේ වෙසෙන අපට මෙහි අනෙක් පැත්ත ඉතා වැදගත්. 2025 නොවැම්බර් මාසයේදී පමණක් එක්සත් රාජධානිය වෙත කළ අපනයන 13.8% කින් පහත වැටී තිබෙනවා. ඇමරිකානු වෙළෙඳපොළ තුළද දක්නට ලැබෙන්නේ සුළු වර්ධනයක් (1.7%) පමණක් වන අතර ඉල්ලුම අඩුවීමේ ලක්ෂණ එහිද පෙන්නුම් කරමින් පවතිනවා.

"Ethical Premium" උපායමාර්ගය සහ යථාර්ථය

ශ්‍රී ලංකාව අනුගමනය කරන උපායමාර්ගය වන්නේ "ලාභදායී විකල්පය" (Cheapest option) වීම වෙනුවට, විශ්වාසවන්ත සහ සදාචාරාත්මක නිෂ්පාදකයෙකු ලෙස පෙනී සිටීමයි. 2025 වසරේදී ඇණවුම් ආරක්ෂා කර ගැනීමට උපකාරී වූයේ මෙම "Ethical Premium" සංකල්පයයි.

නමුත් ජීවනෝපාය සහ ආර්ථික සුරක්ෂිතතාවය පැත්තෙන් බලන විට මෙහි යම් පරස්පරතාවක් (Paradox) පවතිනවා.

• Inflationary Pressure: අපනයන වටිනාකම ඉහළ ගියත්, අපනයන ප්‍රමාණය (Volumes) ඒ හා සමානව ඉහළ ගොස් නැහැ. ආදායම් වර්ධනයට බොහෝ විට හේතු වී ඇත්තේ ඒකක මිල ඉහළ යාම මිස රැකියා අවස්ථා වැඩිවීම නොවේ.
• වැටුප් සහ ජීවන වියදම: කර්මාන්තය වර්ධනය වුවද, සේවකයින්ගේ සැබෑ වැටුප් (Real wages) ආහාර සහ බලශක්ති උද්ධමනය (Inflation) හමුවේ ප්‍රමාණවත් නොවන බව වාර්තා වෙනවා.
• ශ්‍රම හිඟය: රට තුළ පවතින ආර්ථික තත්ත්වය මත සිදුවන සංක්‍රමණයන් (Migration) හේතුවෙන් පුහුණු ශ්‍රමිකයින් රට හැර යාම කර්මාන්තයට විශාල අභියෝගයක් වී තිබෙනවා. මේ නිසා කර්මාන්තශාලාවලට තම ධාරිතාවෙන් අඩක ක්‍රියාත්මක වීමට හෝ සැලසුම් කළාට වඩා වේගයෙන් ස්වයංක්‍රීයකරණයට (Automation) යොමු වීමට සිදුවී තිබෙනවා.

අවදානම් සහ ඉදිරි දැක්ම

මෙම සාර්ථක කතාවේ අප නොදකින පැත්තක් ද තිබෙනවා. යුරෝපා සංගමයෙන් ලැබෙන ඇණවුම් රඳා පවතින්නේ දැඩි ESG (Environmental, Social, and Governance) නීති රීති මතයි. මෙය ඇණවුම් ලබා ගැනීමට උදව් වුවත්, ලාභ ආන්තිකයන් (Margins) දැඩි ලෙස සීමා කරනවා. සූර්ය බලශක්තිය සහ ජල පිරිපහදුකරණය වැනි දේ සඳහා දැරීමට සිදුවන ඉහළ පිරිවැය කර්මාන්තශාලා හිමියන්ට දරාගැනීමට සිදුවී තිබෙනවා. රුපියල තවදුරටත් ශක්තිමත් වුවහොත්, මෙම කුඩා ලාභ ආන්තිකයන් දරාගැනීම අපහසු වී මෙම "Ethical Premium" ක්‍රමවේදය අසාර්ථක වීමේ අවදානමක් පවතිනවා.

මීට අමතරව, 2026 වසරේදී ඇමරිකාවේ වෙනස් වන දේශපාලන වාතාවරණය සහ එක්සත් රාජධානියේ වෙළෙඳපොළ අස්ථාවරත්වය හමුවේ, යුරෝපා සංගමය මත පමණක් යැපීම අවදානම් සහගතයි.

DCTS හරහා නව අවස්ථාවක්

බොහෝ වාර්තාවල අවධාරණය නොකළ වැදගත්ම කාරණය වන්නේ එක්සත් රාජධානියේ Developing Countries Trading Scheme (DCTS) හි බලපෑමයි. 2026 මුල සිට පූර්ණ ලෙස ක්‍රියාත්මක වීමට නියමිත මෙමගින් ශ්‍රී ලංකාවේ භාණ්ඩ සඳහා සැලකිය යුතු තීරුබදු සහන (Tariff cuts) හිමිවෙනවා. 2025 අගභාගයේදී එක්සත් රාජධානියේ අපනයන පහත වැටීමට හේතුව, ගැනුම්කරුවන් මෙම නව වාසිදායක නීති ක්‍රියාත්මක වන තුරු ඇණවුම් ප්‍රමාද කිරීම විය හැකියි. මෙය බ්‍රිතාන්‍යයේ සිටින ශ්‍රී ලාංකික ආයෝජකයින් සහ ව්‍යාපාරිකයින් 2026 පළමු කාර්තුවේදී විශේෂයෙන් අවධානය යොමු කළ යුතු තත්ත්වයක්.

අවසාන වශයෙන්, මෙම 5.4% ක වර්ධනය සාමාන්‍ය තත්ත්වයක් නොව, ශ්‍රී ලංකාව වටිනාකම් දාමයේ (Value chain) ඉහළට ගමන් කිරීමේ ප්‍රතිඵලයක්. නමුත් දේශීය ශ්‍රම හිඟය සහ වෙළෙඳපොළ විවිධාංගීකරණය නොමැතිව මෙම ඔරොත්තු දීමේ හැකියාව දිගුකාලීනව පවත්වා ගැනීම අභියෝගාත්මකයි.